Bóg rozdaje ciastka bezzębnym… jak głosi sycylijskie przysłowie

Czasem słysząc sycylijskie przysłowie nie wiadomo czy śmiać się, czy płakać, czy taktownie milczeć. Oczywiście pod warunkiem, że cokolwiek się z niego zrozumie. Mnie przychodzi to z trudnością, bo dialekt sycylijski znacznie różni się od języka włoskiego. W wersji pisanej jestem jeszcze w stanie coś wykoncypować, ale fraza wypowiedziana zawiera dźwięki, których znaczenia już zupełnie nie pojmuję.

W sycylijskich mądrościach ludowych jest dużo wina, zemsty, rodziny, kobiet, boga, rad jak wieść sprytne i wygodne życie. A jednocześnie wiele pogody ducha, seksizmu, religijności, nieufności, obawy przed zmianą, humoru.

Spójrzmy na kilka przykładów:

„B’n ti’mpu e m’lu ti’mpu nun n’ra tutu u ti’mpu’ ” – Ani dobra, ani zła pogoda nie trwa wiecznie.

„Fimmine e tila ‚un si ‚nn’acc’ttanuu di sira’ ” – Nie wybieraj kobiety ani tkaniny wieczorem/w kiepskim świetle. 

„La donna e la gaddina si perdi si troppu cammina’ ” – Kobiety i kury gubią się, kiedy za wiele spacerują.

„Cui lassa la via vecchia pri la nova, li guai ch’un va circannu, dd’ li trova’ ” – Kto porzuca starą drogę na rzecz nowej, znajdzie problemy, których szuka.  (To moje ulubione, bo znaczy, że zmiana to szukanie problemów, więc lepiej zostać spokojnie przy starym porządku i nie wichrzyć. Oczywiście zwykle postępuję odwrotnie.)

„U Sign’;ri r’na ‚uviscuott’ a cu nun’  avi rienti ” – Bóg daje ciastka tym, którzy nie mają zębów. 

„Se nun si’ Re, nun fari liggi nova’ ” – Jeśli nie jesteś królem, nie ustanawiaj nowych praw. 

„Nun si po’ aviri la carni senz’ ossu” – Nie ma mięsa bez kości (czyli swojskie: Nie ma róży bez kolców).

„I palori nimici fannu ridiri, chiddi di l’amici fanni chianciri” – Słowa wrogów sprawiają, że się śmiejesz, słowa przyjaciół, że płaczesz. 

„Cu k surdu, orbu e ta ‚ ci, campa cent’ anni ‚mpaci” – Kto jest głuchy, ślepy i milczy ten żyje sto lat w spokoju.

„Cu scava na fossa ppi so frati, ci cadi dintra iddu” – Kto kopie grób dla swych braci, ten sam w niego wpada. 

„Pesci fet d’a testa” – Ryba psuje się od głowy. 

„A petra ufferta di n’amicu e comu un pumu” – Kamień otrzymany od przyjaciela jest jak jabłko. 

Uznajecie któreś z tych przysłów za wciąż aktualne?

 

Podziel się słowem lub dwoma

komentarzy

Dodaj komentarz